Print Friendly, PDF & Email

Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK): wat wordt er niet mee bedoeld?

Het is een ingewikkelde diagnose: SOLK of functionele klachten. Veel mensen die de diagnose krijgen vinden het een vervelende diagnose. Patiënten kunnen zich beschuldigd voelen, of niet serieus genomen. Veel dokters die de diagnose moeten geven vinden het ook moeilijk. Als de dokter het zelf al slecht begrijpt, hoe moet hij het de patiënt dan goed uitleggen? De dokter wil de patiënt geen slecht gevoel geven. Er zijn veel misverstanden over SOLK. Laten we die eens opsommen: hieronder staan 6 misverstanden over SOLK.

1. Het is aanstellerij

Als er geen lichamelijke oorzaak gevonden wordt voor uw klacht, betekent dat niet dat deze klacht dus ook niet bestaat. U stelt zich niet aan. Door uw klacht kunt u veel dingen in het dagelijks leven niet meer goed doen. Uw humeur en uw relatie lijden er misschien erg onder. U ziet uw vrienden en familie minder. Het werkt lukt niet zoals daarvoor. U kunt van SOLK net zoveel last hebben als van lichamelijke klachten waar de oorzaak wel bekend van is.

2. Het is niet echt

Als de dokter zegt ‘we kunnen niets vinden’ hoort de patiënt vaak ‘U heeft eigenlijk helemaal geen probleem, we gaan u er niet mee helpen, ik ga u nu in de steek laten, zoek zelf maar een oplossing’. Dat is niet de bedoeling. U heeft wel degelijk een lichamelijke klacht, waar u hulp voor nodig heeft. En die hulp is er ook. Als uw klacht ‘psychisch’ wordt genoemd, dan wordt vaak bedoeld dat uw klacht erger wordt van stress. Dat is trouwens ook zo bij begrepen lichamelijke klachten. De ziekte van Parkinson, of een darmonsteking wordt ook erger van stress, bijvoorbeeld. Een somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klacht gaat soms over als men minder stress heeft, en soms niet.

3. Het is psychisch

Soms zegt de dokter, of een bekende van u, dat uw klacht ‘psychisch’ is. Met ‘psychisch’ wordt dan bedoeld ‘geestelijk’ of ‘mentaal’, of ‘stress’. Betekent dat, dat de klacht dus niet lichamelijk is? Nee, uw klacht is gewoon zoals u hem voelt en ervaart. Wat wel wordt bedoeld is dat psychische factoren of stress mee kunnen spelen bij de klachten. Bij de meeste lichamelijke klachten is dat trouwens zo, ook bij verklaarde klachten en zelfs bij ernstige ziektes zoals dementie of kanker speelt stress een rol. De waarheid is dat we niet goed weten welk gedeelte van een klacht lichamelijk of psychisch is. Wel is het duidelijk dat psychische factoren meebepalen hoe de klacht de kwaliteit van uw leven beïnvloedt.

4. Het gaat vanzelf weer over

Helaas gaan niet alle SOLK vanzelf over. U moet er soms echt voor werken. Meestal is het zo dat u veel dingen in uw leven moet veranderen om van uw klacht af te komen. Het kan zijn dat u veel meer moet gaan bewegen, minder moet gaan werken, anders moet gaan eten, of dat uw vriendschappen er onder te lijden hebben. Vaak is er behandeling nodig, en die kost ook energie. Soms gaan SOLK wél vanzelf over. Dat is bij begrepen lichamelijke klachten ook zo. Een griep is bijvoorbeeld een begrepen klacht en gaat vaak vanzelf over. Zo kan een functionele hartklacht ook vanzelf weer over gaan.

5. Het gaat nooit meer over

Als er geen verklaring gevonden wordt voor uw klacht kan het lijken alsof de klacht nooit meer over zal gaan. Veel mensen hebben het gevoel dat ze hun klacht pas kunnen oplossen als ze weten wat de oorzaak van de klacht is. Gelukkig is dat niet zo. Veel SOLK gaan weer over. Vaak zelfs vanzelf. Slechts sommige klachten blijven langer bestaan of worden erger. Dan is er met de juiste hulp meestal nog zeker verbetering mogelijk. En ook kunnen de klachten nog helemaal genezen, zelfs als ze al lang bestaan. Het is niet nodig te wachten totdat er alsnog een oorzaak van de klachten gevonden wordt, een klacht kan ook genezen of verbeteren zonder dat de oorzaak bekend is.

6. De dokter schiet te kort

De dokter probeert vaak te doen wat hij kan. Voor veel dokters zijn SOLK moeilijk. Een afspraak met de dokter is meestal maar kort. SOLK zijn ingewikkeld, en in zo’n korte afspraak zal het niet lukken om de patiënt goed uit te leggen wat er aan de hand is. Daar is meer dan 10 minuten voor nodig. Onderzoekers hebben wel gevonden dat dokters zich niet vaak vergissen in de diagnose. Ook blijkt het niet goed te werken om te lang door te zoeken naar een oorzaak van klachten, dat kan het herstel vertragen. Daarom probeert de dokter vaak door te verwijzen naar een psycholoog. Soms denkt dat patiënt dan dat hij er dan dus van beschuldigd wordt dat het allemaal psychisch, zijn eigen schuld, of aanstellerij is. De bedoeling van de gesprekken met de psycholoog is echter vooral om minder last te gaan krijgen van de klachten.

Hierboven is opgesomd wat SOLK allemaal niet zijn. We willen graag beter begrijpen wat ze wél zijn. Lees het volgende hoofdstuk om meer te weten te komen hoe SOLK kunnen ontstaan.